Kadın Sağlığı

Östrojen Hormonu Nedir?

Östrojen hormonu nedir? Yumurtalık tarafından salgılanır. İnsanlarda cinsiyeti belirlemeye yarayan 2 hormondan biri olan estrojen adet döngüsü, meme oluşumu, vücut şekillenmesi ve gebelik oluşması gibi birçok olaydan sorumludur. Testosteron ve östrojen hormonu anne karnında iken bebeğin cinsiyetini belirler. Östrojen hormonun menopoza kadar üretimi devam eden ve menopoz ile birlikte yumurtalık rezervinin tükenmesi ile birlikte azalır. Estrojen, kalça şekillenmesi, memelerin büyümesi, her ay adet döngüsünün yeniden oluşması, hamilelik oluştuğunda bebeğin rahim içinde tutunması ve büyümesi için gerekli ortamı hazırlar.

Östrojen seviyesi normalin altında ya da üstünde olduğunda farklı sorunlara neden olur. Östrojen testi ile tespit edilen hormon seviyesi, referans değerlerinin üzerinde ya da altında çıkarsa bazı durumlarda hormon replasman tedavisi adı verilen hormon düzenleyici tedavi gerekebilir.

 

Östrojen fazlalığı nedenleri nelerdir?

Her ay gelişen yumurta hücresi adetin ilk gününde gelişmeye başlar ve 12 ile 14 gün sonra yumurtlama meydana gelir. Yumurtlama olayından sonra korpus luteum dokusu ortaya çıkar. Bu doku progesteron hormonu salgılayarak yumurta hücresinden salgılanan östrojene karşılık verir. Yumurtlama gerçekleşmezse östrojen arışı hızla devam eder ve vücutta biriken hormon sonucunda östrojen fazlalığı oluşur.

Östrojen fazlalığına yaşam biçimi de neden olabilmektedir. Liften düşük beslenme, alkol ve sigara kullanımı, aşırı kafein tüketimi gibi alışkanlıklar da hormon artışına neden olabilmektedir. Östrojen içeren gıdalar da dikkatli tüketilmelidir.

Hormon replasman tedavisi görmek, kortizon kullanmak, fenotiazin grubu nöroleptik psikiyatri ilaçları da hormon birikimine sebebiyet verebilmektedir. Ksenoöstrojen adı verilen kimyasallar da östrojen gibi davranarak ciddi hormon artışlarına neden olur. Bu tip kimyasallar aynı zamanda insülin direncini de arttırır. Vücutta artan yağ oranı da karaciğerde yağ birikmesine neden olur ve zaman içinde karaciğer işlevleri bozulur. Granüloza hücreli yumurtalık tümörü de östrojen salgısını arttırır ve hormon seviyesinde artış meydana gelir.

 

Östrojen eksikliği neden olur?

Beyinde bulunan hipotalamus ve hipofiz bezleri belli hormonların salgılanmasından sorumludur. Hormon üretimini tetiklemekle görevli hipotalamus ve hipofiz bezleri yumurta hücresinin gelişmesini ve hormon sentezleyebilmesi için oldukça önemlidir. Bu bezlerde meydana gelebilecek hastalıklar, işlev bozuklukları, tümörler hormon üretiminde aksaklıklar oluşmasına neden olabilir. Hormon üretimi tetiklenemediğinden dolayı da östrojen eksikliği meydana gelir.

Menopoz sonrası over rezervinde azalma ve tükenme de östrojen eksikliği sebepleri arasında yer alır. Cerrahi menopoz (ameliyatla yumurtalıkların çıkartılması) ya da doğal menopoz sonrası da hormon eksikliği oluşur ve bazı durumlarda ek hormon tedavisinin gerekebilmektedir. Bu durumda östrojen ilaçları kullanımı gerekebilir ancak bu ilaçlar mutlaka doktorunuzun önerdiği sürede ve dozda kullanılmalıdır.

 

Östrojen fazlalığı belirtileri nelerdir?

Östrojen fazlalığının belirtileri öncelikle adet düzensizliği olarak kendisini gösterir. Gelişimi devam eden yumurta hücresi progesteron hormonu ile karşılaşmadığından çatlayamaz ve östrojen salgılamaya devam eder. Rahim iç tabakası da adet henüz başlamadığından sürekli olarak kalınlaşmaya devam eder. Bu durumda doktorunuz adet söktürücü olarak size progesteron hormonu içerikli ilaçlar vererek adet olmanızı sağlayabilir. Rahim içi zarı yani endometrium kalınlaşması özellikle de menopozun yakın olduğu dönemlerde ya da menopoz sonrası endometrium kanserine neden olabilir. Sık sık adet gecikmesi yaşayan kadınların soruna neyin neden olduğunu belirlenmesi için doktora gitmeleri gerekir.

 

Östrojen eksikliği belirtileri nelerdir?

Beyinden gelen sinyaller yeterli olsa da bazen karşılığında östrojen hormonu bulamaz ve gerekli tepkime gerçekleşmediğin adet döngüsü oluşmaz. Yumurta hücresinin yokluğu östrojen sentezlenmemesi ve rahim içi gelişmemesi anlamına gelir. Tıpkı hormonun fazlalığında olduğu gibi eksikliğinde de adet görememe meydana gelir. Östrojen hormonundaki dengesizlikler aynı zamanda stres, öfke gibi psikolojik sorunlar ile birlikte tüylenme, iştah artışı gibi şikâyetleri de beraberinde getirebilir. Bazı tahıllarda, kuru baklagillerde, sebze ve meyvelerde fitoöstrojen adı verilen maddeler bulunur ve doğal yollardan hormon artışı sağlanır. Ancak bu gıdalar yeterli östrojen seviyesinin artmasına yetmez ve mutlaka doktorunuzun önerdiği ilaçları kullanmanız gerekir.

 

Östrojen düşüklüğü tedavisi nasıl yapılır?

Östrojen düşüklüğü belirtileri hormon testi yapılarak anlaşılabilir. Düşüklük için hormonal bir neden bulunamazsa hipofiz ve hipotalamus bezlerinin kontrolü gerekir. Vücutta azalan hormon dışarıdan verilen hormon destek tedavileri ile normal seviyesine getirilir. Hormon destek tedavisi daha çok menopozdan kaynaklanan östrojen eksikliği için verilir ve menopoz şikâyetlerinin giderilmesini veya azaltılmasına yardımcı olur. Kontrolsüz hormon hapı kullanımı damar tıkanıklığı, meme ve rahim kanseri gibi bazı kanser türlerinin gelişimi gibi birçok sağlık sorununa neden olabilmektedir. Bu aşamada en doğru tedavi şeklini doktorunuz belirleyecektir. Tedavi edilmeyen östrojen düşüklüğü kalp-damar hastalıkları gelişimine, kemik erimesine, sıcak basmasına, vajinal kuruluğa kas ve eklem ağrılarına ile daha birçok hastalığa neden olabilmektedir.

 

Östrojen hormonunun saç dökülmesine neden olur mu?

Estrogen hormonu yalnız başına saç dökülmesine neden olmaz ancak saç dökülmesine etki eder. Polikistik over sendromu sonucu vücutta östrojen artışı meydana gelir. Bir yumurtalık hastalığı olan polikistik over sendromu vücutta erkeklik hormonu olan androjen hormonu salgılamasına neden olur. Sendrom sonucunda artan hormon seviyeleri erkek tipi saç dökülmesine sebep olur.

 

Menopoz döneminde östrojen hapı kullanımı

Menopoz belirtileri arasında en sık karşımıza çıkan şey adet gecikmesine ve adet döngüleri arasındaki sürenin uzamasıdır. Adet düzensizliğinin en büyük nedeni östrojen hormonunun azalmasıdır. Hormon eksikliği bazı kişilerde çok hızlı olur ve bu da vücut dengesinin bozulmasına neden olur. Menopoz belirtilerinden daha az etkilenmek için doktorunuz size östrojen hapı ya da östrojen iğnesi kullanmanızı önerebilir. Bu ilaçlar doktor kontrolünde kullanılması gereken ilaçlardır.

 

Adet düzensizliği ile alakalı yazımız için tıklayabilirsiniz.

 

Detaylı bilgi için bizlere ulaşabilirsiniz.
Tel:  +90 532 215 82 62
Mail:info@abacioglu.com.tr

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu
Call Now ButtonBizi Arayın
Kapalı
Kapalı