Ağrısız normal doğum (Epidural Analjezi)

Doğum ağrısı, kendine has özellikleri olan çok yönlü bir ağrıdır ve genellikle çok şiddetlidir. Pek çok anne adayı için yaşayabilecekleri en şiddetli ağrıdır. Bu durum anne adayında fizyolojik stres oluşmasına ve doğum esnasında yorgun düşmesine neden olabilmektedir.

Ağrısız normal doğum adıyla bilinen yöntem doğum eyleminde veya sezaryan operasyonunda ağrı hissini ortadan kaldırmak için kullanılan özel bir bölgesel anestezi yöntemi haline gelmiştir. Genel anesteziden farklı olarak anne adayının işlem esnasında uyanık olması ve etrafında olup bitenleri tümüyle algılamasına imkan verir. Gerçek adıyla, epidural anestezi denilen bu yöntemle, çok ince bir kateter yardımıyla belden epidural saha adı verilen bölgeye girilip buraya lokal anestezik maddeler verilmesi şeklinde uygulanır. Anne adayı baskıyı, dokunmayı hisseder, hatta kalkıp yürüyebilir ama ağrıyı hissetmez. Bu nedenle, epidural anestezi normal doğum için en çok tercih edilen, en etkili, en güvenli ve en sık kullanılan yöntem haline gelmiştir.

Normal doğum sırasında, kateter yerleştirilip ilaç verildikten yaklaşık 15 dakika sonra anne adayı kasılmaları hissetmesine rağmen ağrı duymamaya başlar. Doğum uzadığında veya ilacın etkisi azalıp hasta ağrı duymaya başladığında ise ek dozlar verilebilir.

Anestezi amaçlı epidural kateter takılması işlemi hastalar açısından son derecede kolay acısız ve rahat bir uygulamadır. Bu yöntemin yararları aşağıdaki gibidir.

Epidural anestezinin yararları:

  • Epidural anestezi ağrısız normal doğum için çok etkili bir yöntemdir.
  • Etkin bir biçimde doğum ağrılarının giderilmesini sağlar.
  • Epidural analjezi anne adayını sersemletmez, bağırsak hareketlerini durdurmaz, gaz çıkarımını engellemez.
  • Psikolojik rahatlama, kas spazmını çözmesiyle normal doğum şansınızı artırır ve doğumu hızlandırır.
  • Doğum sonrası yorgun, olmadığınız için bebeğinizi çok daha çabuk kucağınıza alır, hemen besleyebilirsiniz.
  • Uygun dozda yapıldığında epidural sonrası baş ağrısı çok nadir görülür.
  • Doğum kesisi (epizyotomi) açılan durumlarda epizyotominin açılması ve tamiri esnasında duyulan ağrıyı gidermede oldukça etkilidir. Epizyotomi (doğum kesisi) uygulaması ile normal doğum sırasında oluşabilecek rahim ağzında düzensiz yırtıkların önüne geçilmesi hedeflenmektedir. Normal doğum sırasında genişleyerek bebeğin çıkmasına olanak tanıyan vajina bölgesinde, doğuma bağlı düzensiz yırtıklar meydana gelebilmektedir. Bu yırtıkların nereden kaç cm kadar oluşabileceği bilinmediği için epizyotomi uygulamasıyla kontrollü bir doğum kesisi uygulanır. Bu sayede normal doğum daha kolay bir şekilde gerçekleşmiş olmaktadır.
  • Epidural Analjezi, sezeryan gerektiğinde takılan kataterden verilen ilaç dozu artırılarak genel anestezi verilmeden uyanık bir şekilde sezeryan yapılabilmesini sağlar.
  • Uygulamadan sonra anne yürüyebilir.

Epidural Analjezi, uygulanmasının sakıncalı olduğu durumlar çok azdır ve çoğu durumda başarıyla uygulanabilir.

Epidural anestezinin yan etki ve riskleri, tecrübeli bir uzman hekim tarafından uygulandığında, zannedilenin aksine son derece azdır. Bunlardan bazıları şu şekilde sıralanmıştır.

Epidural anestezinin yan etkileri ve riskleri:

  • En sık görülen yan etki tansiyon düşüklüğüdür. Bunu önlemek için işlem öncesi sıvı yüklenir ve yakından tansiyon takibi yapılır.
  • Özellikle hamilelikte çok aşırı kilo almış hastalarda, yine beldeki çeşitli sorunlarda teknik olarak epidural anestezi uygulaması zorlaşabilir ve işlem başarısız olabilir ve doğumda ağrı duyabilir.
  • Epidural iğnenin beyin omirilik sıvısına girmesi sonucu spinal anestezi dediğimiz durum oluşabilir, belden aşağısı tamamen uyuşur ve hareket edemez. Bu durum geçicidir fakat doğum sonrası başağrısı olabilir.
  • Baş ağrısı, genellikle işlem sırasında hareket edildiğinde daha sık görülür. Çok sıvı ve kafein içeren içecekler alınarak, sırt üstü yatak istirahati ile geçer. Tedavi edilmese bile 7-15 gün içinde kendiliğinden, iz bırakmadan geçer.
  • Nadiren idrar yapmada zorluk görülebilir ve kateter takılan yerde enfeksiyon gelişebilir.
  • Bazı hastalar da hafif allerjik reaksiyonlar görülebilir. Bölgesel, geçici kaşıntı kendiliğinden veya basit bir ilaç yardımıyla birkaç saatte geçer.
  • Ağrısız doğum uygulanan hanımlarda nörolojik komplikasyonlar (bacaklarda güçsüzlük veya idrar tutamama) çok çok nadirde olsa oluşabilir
  • Bu ilaçlar uygun dozda verildiğinde bebeğe zararı olmaz. Kullanılan ilaçlar kana çok az geçtiklerinden ve geçseler de plasentadan geçip bebeğe ulaştıklarında kısa sürede parçalandıklarından bebek üzerinde olumsuz bir etki beklenmez.
  • Anne düzgün nefes alıp vermeye başladığı zaman bebeğe giden oksijen miktarı da artar. Bebek doğduğunda daha canlı ve hareketli olur. Yine de epidural uygulandıktan sonra en az 30 dakika boyunca bebek dikkatlice izlenir.
  • Ağrısız doğumda kullanılan kateterler omuriliği örten zarların dışına yerleştirilir. Yani annenin belinden ‘su’ alınmaz. Tekniğine uygun olarak yapıldığında ağrısız doğumun anneye hiçbir zararı yoktur.
  • Epidural anestezi yapılsa da yapılmasa da doğum sonrası her 3 kadından birinde bel ağrıları olur; bu durumun hamileliğe bağlı vücudun ağırlık merkezinin zamanla öne kaymasıyla bel kaslarının bunu karşılamasının, doğum sonrası aniden değişmesine bağlı olduğu düşünülmektedir.

Bizimle iletişime geçin

Sağlığınız bizim için önemlidir. Eğer bu konularda sorularınız varsa, Dr. Tuğrul Abacıoğlu ile aşağıda ki telefon numaralarından veya canlı destek hattımızdan iletişime geçiniz ve randevu alınız.